بررسی اثر تاریخ های مختلف كاشت و رژیمهای مختلف آبیاری بر خصوصیات مورفولوژیک و عملكرد نخود (.Cicer arietinum L) رقم 3279 ILC در شرایط آب و هوایی نیشابور

رضوانی مقدم پرویز,صادقی ثمرجان رضا

جهت بررسی اثرات تاریخ های كاشت و رژیمهای آبیاری بر خصوصیات زراعی و عملكرد یك رقم نخود (رقم ILC3279)، آزمایشی در سال زراعی 81 - 1380 در مزرعه آموزشی تحقیقاتی آموزشكده كشاورزی شهید رجایی نیشابور اجرا شد. آزمایش مورد نظر بصورت اسپلیت پلات در قالب طرح بلوكهای كامل تصادفی در چهار تكرار اجرا شد. كرتهای اصلی شامل چهار رژیم آبیاری (عدم آبیاری در طول فصل رشد (رژیم دیم)، یك بار آبیاری بهاره (اول گلدهی)، دو بار آبیاری بهاره (شروع گلدهی و 50% گلدهی) و فاریاب) و كرتهای فرعی دارای چهار تاریخ كاشت (پاییزه، انتظاری، بهاره و تاخیری) منظور شدند. در این آزمایش كشت تاخیری با رژیمهای آبی دیم, یك بار آبیاری بهاره و دو بار آبیاری بهاره خشك شدند و فقط كشت تاخیری با رژیم آبی فاریاب باقی ماند. بر اساس نتایج حاصله افزایش آب آبیاری توانست ارتفاع بوته، ارتفاع اولین غلاف از سطح زمین، فاصله بین گره ها، تعداد گره، تعداد ساقه، تعداد غلاف در بوته، تعداد غلافهای دو دانه ای، یك دانه ای و پوك، تعداد دانه در بوته، وزن دانه در بوته، وزن صد دانه و عملكرد را افزایش دهد. با افزایش طول دوره رشد، ارتفاع بوته، ارتفاع اولین غلاف از سطح زمین، تعداد گره، تعداد ساقه، تعداد غلاف در بوته، تعداد غلافهای (دو دانه ای و پوك)، تعداد دانه در بوته، وزن دانه در بوته افزایش یافت. در این میان كشت پاییزه بالاترین عملكرد را نسبت به تاریخهای كاشت دیگر داشت و كشت تاخیری نسبت به كشت انتظاری و بهاره دارای عملكرد بیشتری بود. گیاهان كشت پاییزه با رژیم آبی فاریاب نسبت به سایر تاریخهای كاشت و رژیمهای آبی از ارتفاع بوته، تعداد گره، تعداد ساقه، تعداد غلاف در بوته، تعداد غلافهای یك دانه ای و پوك، تعداد دانه در بوته و عملكرد بیشتری برخوردار بودند. كشت بهاره با رژیم آبی دیم به علت كوتاه شدن دوره رشد و كاهش آب قابل دسترس دارای ارتفاع بوته، تعداد گره، تعداد غلاف در بوته، تعداد غلافهای یك دانه ای، تعداد دانه در بوته، وزن دانه، وزن صد دانه و عملكرد كمتری بود.

كلید واژه: نخود، تاریخ کاشت، رژیم آبیاری، عملکرد، اجزا عملکرد