تاثیر آرایش كاشت بر خصوصیات كمی و كیفی چغندرقند در مناطق معتدل استان فارس

اشرف منصوری غلام رضا*,جوكار لادن

* مركز تحقیقات كشاورزی و منابع طبیعی فارس

آرایش كاشت را می توان با تغییر در فاصله ردیف ها و عرض پشته ها، كشت به صورت یك یا دو ردیفه روی پشته و فاصله بوته بر روی خطوط كاشت تنظیم کرد. برای دستیابی به مناسب ترین آرایش كاشت برای رقم منوژرم هیبرید گدوك، آزمایش مزرعه ای به مدت دو سال (1380 و 1381) در زرقان فارس (منطقه معتدل) در قالب طرح بلوك های كامل تصادفی در چهار تكرار و با پنج تیمار انجام شد. تیمارها شامل: كاشت یك ردیفه 60 سانتی متر، كاشت یك ردیفه 50 سانتی متر، كشت دو ردیفه 40 سانتی متر روی پشته های 60 سانتی متری، كاشت دو ردیفه 50 سانتی متر و فاصله پشته ها 50 سانتی متر و در نهایت كاشت دو ردیفه؛ فاصله ردیف 40 سانتی متر، عرض پشته ها 60 سانتی متر و كشت به صورت دوردیفه بود. هركدام از واحدهای آزمایشی در چهار خط به طول 10 متر با بذرپاش دستی كشت شد. طی دوره رویش چغندرقند، شمارش تعداد بوته موجود و گمشده و ارزیابی كمی رشد با مقایسه نمره رشد انجام شد. نتایج دوساله نشان داد اختلاف میانگین عملكرد ریشه در آرایش های مختلف كاشت در سطح احتمال پنج درصد معنی دار است. بیش ترین عملكرد ریشه (78.93 تن در هكتار) به آرایش كاشت با فاصله ردیف 50 سانتی متر و كشت به صورت یك ردیفه متعلق بود. اختلاف آرایش های مختلف كاشت از نظر میانگین درصد قند، درصد شكر قابل استحصال، درصد استحصال شكر، عملكرد شكر سفید معنی دار نبود. ولی از نظر ناخالصی ها (پتاسیم و نیتروژن مضره) تفاوت معنی دار آماری داشتند، گرچه در آرایش كاشت با فاصله ردیف 50 سانتی متر و كشت یك ردیفه درصد قند كم تر (14.09 درصد) بود، اما به دلیل افزایش عملكرد ریشه، میزان عملكرد شكر سفید در واحد سطح بیش تر (7.59 تن در هكتار) بود.

كلید واژه: چغندرقند، آرایش كاشت، تراكم بوته، صفات كمی و كیفی